banner461
banner195

İşte Nevşehir'in Bilinmeyen Yönleri

Doğa, tarih, büyüleyici hava, sessiz vadileri, insanın nefesini kesecek güzellik, Peribacaları, kayalara oyulmuş evleri bağrında yaşatan ilimiz Nevşehir'in tarihini sizlerle paylaşmak istedim.

İşte Nevşehir'in Bilinmeyen Yönleri
21 Temmuz 2019 Pazar 13:46

banner143
banner134

Doğa, tarih, büyüleyici hava, sessiz vadileri, insanın nefesini kesecek güzellik, Peribacaları, kayalara oyulmuş evleri bağrında yaşatan ilimiz Nevşehir'in tarihini sizlerle paylaşmak istedim.

1-Gülşehir,1584 yılında Uçhisar nahiyesine bağlı 30 hanelik bir köydü.

2-Kapadokya'nın “güzel atlar ülkesi” anlamına gelen adı Asurluların mirasıdır.

3- Nevşehir tarih boyunca farklı dönemlerde farklı isimlerle tanınmıştır

1.Nevşehir :Nissa (Hititler dönemi)

2.Soandos (Bizans Dönemi)

3.Muşkara ( Osmanlı dönemi )

4-Asurluların Katpatuta adını verdiği bölge Persler döneminde Kapadokya adını almıştır.

5-Tüf kayaları arasında yaşayan,yöre halkının kaya kertişi adını verdiği Avrupa'nın ikinci büyük kertenkelesi Agama Stellio bu yörede yaşamaktadır.

6-Bir gece hayvanı olarak tanınan ve aslında çöllerde yaşayan Arap Tavşanı bu bölgeye özgü hayvanlar arasında yer almaktadır.

7-Bölgenin doğasına özgü ,dünyada Nevşehir'in kırsal alanında yaşayan sadece Zygaena Kapadokia adlı kelebek türü , kelebek koleksiyoncuları arasında aranılan türlerden biri olarak bilinmektedir.

8-Kurugöl kasabasında bulunan yeraltı şehrinin su ihtiyacı 4 km mesafedeki bir kuyudan temin edilmekteydi.

9-17.yüzyıla kadar Nevşehir Ürgüp'e bağlı 18 hanelik bir köydü .

10-1881- 1882- 1893 Osmanlı nüfus sayımlarına göre Nevşehir, Ürgüp ,Gülşehir ve Avanos gibi yerleşim merkezindeki nüfusun dinlere göre dağılımı :

1-Müslüman : 79.249

2-Ortodoks Rum :15.987

3-Ermeni Gregoryen : 905

Toplam : 96.141 kişi

11-1887 yılındaki Nevşehir ve Ürgüp ilçesinin nüfusun dini ve etnik yapısı :

1-Müslüman :55.207

2-Ortodoks Rum : 11.397

3-Ermeni Gregoryen : 485

4-Protestan : 20 5-Katolik : 34

Toplam : 67.143 kişi

12-Nevşehir'in en eski yerleşim yeri kalkerli bir yapıya sahip olan Civelek Mağarası'dır.

13-1514 yılında Yavuz Sultan Selim ,Çaldıran Seferi sırasında bölgeden geçerken Özkonak'ta bir köprü yaptırır.

14-1071 tarihinden sonra Nevşehir ve çevresine Taras, Karlı ,Kaş ,Bayıt, Bayındır ,Kangur ,Büdüz, Kıyan, Özbek ,Erbek ,Babal ,Yuğul adları ile anılan boylar yerleşmişlerdir.

15-Moğol hükümdarıyla anlaşmazlığa düşen Selçuklu Sultanı 3. Alaaddin Keykubat Ürgüp yakınlarındaki bir mağaraya sığınmıştır .

16-Ürgüp ve civarındaki ilk yerleşim, antik adı Tomisson olan Damsa Çayı'nın doğusundaki Avla Dağı etekleridir.

17-Şemsettin Sami 1888-1900 yıllarında yazdığı Kamus- ül Alam adlı tarih ve coğrafya ile ilgili eserinde Ürgüp'te 70 cami, 5 kilise ve 11 kütüphane olduğunu belirtir.

18-Avanos yakınlarındaki ünlü Çeç tümülüsü 32 metrelik yüksekliği ile Gordion , Nemrut , Karakuş gibi Anadolu'nun en büyük kral mezarlarından biridir.

19-Gülşehir Açıksaray'daki manastırlarda Papazlar ,rahiplerce yetiştirilip başka yerlerde din görevlisi olarak çalışmışlardır.

20-1994 yılında yapılan araştırmalarda Gülşehir nüfusa kayıtlı bir Hıristiyan'a rastlanmış ancak bu kişinin sonradan Müslüman olduğu öğrenilmiştir.

21-Gülşehir – Gökçetoprak Köyünde yer alan Zeus Sunağı Kapadokya Bölgesi'nde yer alan tek sunaktır.

22- Selçuklular ve Osmanlıların yeraltı şehirlerini askeri amaçlı kullandıkları sanılmaktadır.

23-Yeraltı şehirleri hakkında en eski yazılı kaynak Xenophon 'un Anabasis adlı kitaptır.

24-Nevşehir çevresindeki yeraltı şehirlerinde sadece Tatlarin yeraltı şehrinde tuvalet bulunmaktadır.

25-Yeraltı şehirlerinin en yaygın kullanımı Bizans Dönemi'nde olmuştur.

26-Nevşehir Damat ibrahim Paşa Camii yapımı biterken artık taşlar ile Kaymaklı Kurşunlu Camii yaptırılır

27-Derinkuyu Yeraltı şehri yaklaşık yüz bin kişilik bir topluluğun barınma yeme,içme,savunma ihtiyacını karşılayabilecek düzeydedir.

28-Gökçetoprak Yeraltı şehrinin içinde 25 m. derinlikteki su kuyusunda halen su bulunmaktadır.

29-Mazı Yeraltı şehrinin girişinde Friglere ait kare mekanlı bir tapınak ve Kibele'nin kutsal işaretleri yer almaktadır.

30-Beşgen planlı Nevşehir Kalesinin 42 mazgal,4 burcu, arkada ve önde iki kapısı vardır.

31-Uçhisar Kalesi'ni Bizans derebeyleri şato olarak kullanmışlardır.

32-Yeraltı şehirlerinin bazılarında katlar arası haberleşmeyi sağlayacak çok dar ve uzun delikler bulunmaktadır.

33-Osmanlı sultanları sarayda Tuzköy kasabasında çıkarılan tuzları kullanırlardı.

34-Gülşehir'e bağlı Tuzköy kasabasında 50 milyon ton tuz rezervi tuz bulunmaktadır

35-Şeker hastalığı olarak bilinen diyabetin , dünyada ilk defa Bizanslılar döneminde Nevşehir’de yaşamış olan Doktor Aretius tarafından isimlendirilmiştir.

36-ilimizin 60 tane yeraltı şehri bulunmaktadır.

Derleyen: Tuncay Yıldırıcı 


Kaynak: Yayıncı FİB Haber
banner15

İlgili Galeriler
Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.