banner177
banner195

Nevşehir’in Halk Edebiyatı

Mani, toplum yaşantısının birçok kesimine ait rekabet ve hicive dayalı konularla beslenerek şiir tarzında söylenen kalıp sözlerdir.

Nevşehir’in Halk Edebiyatı

banner143
banner134
Nevşehir’in Halk Edebiyatı

Halk  Şiiri ve Maniler

Mani, toplum yaşantısının birçok kesimine ait rekabet ve hicive dayalı konularla beslenerek şiir tarzında söylenen kalıp sözlerdir. Kafiyeli sözler olan maniler, hece ölçüsü bakımın Gan yedi heceli ölçüye uyar.Nevşehir yöresindeki maniler daha çok kız-erkek rekabeti, düğün, ramazan, çalışma (ırgatlık, halı, dokuma), yarışma (Yüzük oyunu, Hörbüç oyunu) gibi ortamlarda söylenmektedir.

Yörede Tespit Edilen Manilerden Örnekler

Kapı kapı aralık Kapıdan bakanoğlan

Kızlar onbin liralık Sümüğü sarkan oğlan

Oğlanları sorarsan Ne ardıma düşüyon

Fıçıda kokmuş balık Horozdan korkan oğlan

Kaynanam kara harar Damda başını tarar Ölürse kefeni zarar Ölmezse yaprak sarar

Kapı kapı gezerim İnci mercan dizerim Senin gibi oğlanı Ökçeminen ezerim

İlengerde su durur Olan mendil yudurur, Ben gaşdisam ben gaşdım, Mıhdar neden gudumr?

Çayda çanah girildi Giz olana vuruldu Olan almam dedikçe Giz boynuna sarıldı

Ey hürüdü hürüdü Dağı duman bürüdü Gelsene gavur oğlu Cepte çerez çürüdü

Armudun irisine Taş attım birisine Beni çoban etseler Kızların sürüsüne

Çini tabakta al var Topukta pembe şalvar Kız Allahın seversen Diz gel Allaha yalvar

Çorab ördüm mil inen Dürdüm büktüm gül’ün en Hinci serhoşum gelir Otuz iki dil inen

Halı dokurum halı Bitmiyor gavur malı Halı icat olalı Kızların benzi sarı

Eli elçekli gelin Kolu kolçamlı gelin Oğlanı ben doğurdum Kılamada bacaklı gelin

Damdan odun atarım Gölgesinde yatarım Senin gibi oğlanı At b..una katarım

Damdan dama ip atar Mızlara çalım satar Çalımına s..tığım Mitil yorganda yatar

Patatesi haşladım Soymaya başladım Yar aklıma gelince Ağlamaya başladım

Söylenceler (Efsaneler)

İnsanoğlu kendi içinde yaşadığı ortamla ilgili doğal, dinsel ve tarihsel olaylara sebep-sonuç ilişkisi içerisinde cevaplar arar. Neticesinde varyantlar halinde gelişen toplumsal düşünce kalıpları oluşarak, zaman içerisinde topluma mal olur. Sözü edilen düşünce kalıpları “Efsane” olarak adlandırılır. Nevşehir’de efsane türünde çok sayıda ürün bulunmaktadır. Yeni gelişen oluşumlar içinde dahi efsane mantığı devam ederek, bu türde yeni ürünler halk tarafından anlatılmak suretiyle yaşatılmaktadır.

Kaynak: Yayıncı FİB Haber
banner15

İlgili Galeriler
Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.