TÜBİTAK desteğiyle Nevşehir’de düzenlenen beş günlük eğitim programında, Türkiye’nin 10 farklı üniversitesinden öğretmen adayları yapay zekâ destekli akademik düşünme ve yazma becerilerini uygulamalı olarak geliştirdi. Programda yapay zekânın insan düşüncesinin yerine geçmesi değil, özgün düşünceyi destekleyen bir araç olarak kullanılması vurgulandı.
TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) 2237-A kapsamında desteklenen “Öğretmenlik Mesleğinde Yapay Zekâ Destekli Akademik Düşünme ve Yazma” programı, Nevşehir’de gerçekleştirilen yüz yüze eğitimlerin ardından tamamlandı.
Kırıkkale Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Metin Elkatmış tarafından yürütülen programa, üç farklı üniversiteden akademisyenler katkı sunarken, Türkiye’nin 10 üniversitesinde eğitim gören öğretmen adayları Kapadokya’da bir araya geldi.
Eğitim çevrim içi başladı, Nevşehir’de uygulamalı devam etti
20-21 Ağustos 2026 tarihlerinde çevrim içi oturumlarla başlayan programın yüz yüze bölümü ise 24-26 Ağustos tarihlerinde Nevşehir’de gerçekleştirildi.
Beş günlük eğitim programında öğretmen adaylarına, insanın özgün düşünme ve karar verme becerileri ile yapay zekânın sunduğu imkânları etik, eleştirel ve üretken bir anlayışla birleştiren “hibrit yazarlık” yaklaşımı kazandırılmaya çalışıldı.
Programın çevrim içi bölümünde yapay zekâ farkındalığı, yapay zekâ sistemlerinin çalışma prensipleri ve akademik ortamlarda bu teknolojilerin bilinçli kullanımı ele alındı.
Akademik kaynak tarama, literatür inceleme, kaynakça oluşturma ve bilimsel metinleri özetleme gibi süreçlerde yapay zekâ araçlarından nasıl yararlanılabileceği uygulamalı örneklerle anlatıldı.
Ayrıca yapay zekâ tarafından üretilen bilgilerin doğruluğu, güvenilirliği ve etik kullanımı üzerinde duruldu. Öğretmen adaylarının yapay zekâyı yalnızca içerik üreten bir araç olarak değil, çıktıları sorgulanması ve insan denetiminden geçirilmesi gereken bir akademik destek sistemi olarak değerlendirmeleri hedeflendi.
Akademik yazarlık atölyelerle deneyimlendi
Nevşehir’deki yüz yüze eğitimlerde teorik anlatımların yanı sıra uygulama ağırlıklı atölyelere yer verildi.
Öğretmen adayları; konu belirleme, düşünceleri yapılandırma, akademik metni planlama, taslak oluşturma, metni geliştirme ve yapay zekâ destekli içerikleri değerlendirme aşamalarında kendi çalışmalarını hazırladı.
Katılımcıların hazırladığı çalışmalar alan uzmanları tarafından incelenirken, öğrencilere metinlerinin güçlü ve geliştirilmesi gereken yönleri hakkında bireysel geri bildirimler verildi.
Aldıkları dönütler doğrultusunda çalışmalarını yeniden düzenleyen öğretmen adayları, akademik yazmanın tek seferde tamamlanan bir çalışma olmadığını; planlama, yazma, değerlendirme ve yeniden yazma aşamalarından oluşan bir süreç olduğunu uygulamalı olarak deneyimledi.
Atölyelerde yapay zekânın oluşturduğu içeriklerin doğrudan kullanılmaması, bu içeriklerin sorgulanması, doğrulanması ve yazarın özgün düşüncesiyle yeniden yapılandırılması esas alındı.
Akademisyenlerden öğretmen adaylarına önemli katkı
Programın yüz yüze bölümünde Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ayfer Şahin de eğitmen olarak yer aldı.
Şahin, akademik yazma ve bilimsel metin oluşturma süreçlerini örnekler üzerinden anlatarak bilimsel bir düşüncenin araştırılabilir bir konuya ve ardından sistemli bir akademik metne dönüştürülmesi konusunda katılımcılarla değerlendirmelerde bulundu.
Hacettepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Özlem Baş ise öğretmen adaylarının hazırladığı çalışmaları tek tek inceleyerek ayrıntılı geri bildirimler verdi.
Kırıkkale Üniversitesi Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Öğr. Üyesi Murat Yiğit de yapay zekâ destekli hibrit akademik yazmanın planlanması ve değerlendirilmesine yönelik uygulama ağırlıklı atölyeler gerçekleştirdi.
Eğitim mesai saatleriyle sınırlı kalmadı
Programın yoğun temposu ders saatlerinin dışında da devam etti.
Gün içerisinde gerçekleştirilen eğitimlerin ardından Nevşehir şehir merkezini gezen katılımcılar, akşam saatlerinde yeniden bir araya gelerek ekip çalışmaları yaptı ve ertesi günün atölyelerine hazırlandı.
Farklı üniversitelerden gelen öğretmen adayları, ortak çalışmalar sayesinde bilgi ve deneyimlerini paylaşırken program aynı zamanda üniversiteler arası iletişim, ekip çalışması ve mesleki dayanışmaya katkı sağladı.
Kapadokya’yı da keşfettiler
Yoğun eğitim programına sosyal ve kültürel etkinlikler de eşlik etti.
Katılımcılar için Uçhisar ve Göreme’yi kapsayan Kapadokya gezisi düzenlendi. Öğretmen adayları bölgenin tarihi ve doğal güzelliklerini yakından görme fırsatı bulurken, farklı üniversitelerden gelen akranlarıyla sosyal etkileşim kurdu.
Program proje yarışmasıyla tamamlandı
Beş günlük eğitim programının finalinde ise “Proje Üretme ve Konu Belirleme Yarışması” düzenlendi.
Ekipler halinde çalışan öğretmen adayları, eğitim süresince edindikleri bilgi ve becerilerden yararlanarak eğitim alanına yönelik özgün proje önerileri hazırladı.
Yarışmada öğretmen adaylarının bilimsel düşünme, akademik yazma, ekip çalışması ve yapay zekâ araçlarını amaca uygun kullanma becerileri bir arada değerlendirildi.
Programın sonunda katılım belgeleri, proje yürütücüsü Prof. Dr. Metin Elkatmış tarafından öğretmen adaylarına takdim edildi.
Programla, yapay zekâya yalnızca hazır metin ürettiren değil; yapay zekâ çıktısını sorgulayan, doğrulayan, geliştiren ve kendi özgün düşüncesiyle yeniden yapılandırabilen öğretmen-yazar profilinin desteklenmesi amaçlandı.