İKİ TESTİ SU...
Başçeşme...
Suyu içime en uygun olan çeşme.
Testisine su doldurmak için sıraya girer kadınlar, çocuklar.
Evleri hayli uzak yerlerden gelenler de olur.
Bazen döğüşler de olur . Ben önceyim, sen sonrasın !
At, katır, eşek de yalağında biriken sudan içer. Davar, sığır da.
Sahibi ıslık çalar, onlar susuzluğunu giderirken.
Yukarı harmanlardan, Sarıyaprak bağlarından gelenler de ellerini, yüzlerini burada yıkayıp serinler.Oooh! Dünya varmış !
Başçeşmenin suyu taa Aşıklı Dağının dibinden çıkan pınardan gelir.
Ballıkaya'nın altından, pek eğimli yamaçtan, belki Damat İbrahim Paşa döneminden kalma suyolundan, künklerden akar gelir.
Sağanakların ardından oluşan seller , ya da karlar eriyende ortaya çıkan taşkın sular yarar, yırtar suyolunu, dereleri, künkler açığa çıkar, kırılır. Akmaz olur Başçeşme'nin oluklarından sular. O zaman imeceyle yeni alınan künkler taşınır, onarılır. Yeniden akar duruma getirilir çeşme. Başçeşme'nin suyu akmazsa köylü üzülür.
Onarım işini yapacak ustalar her dönem olmuştur.
.....................
Testi köylünün yaşamında önemli yeri olan bir kullanım eşyasıdır.
Onsuz olmaz köylülük.
Daha plastiğin, naylon kap kacağın , pet şişelerin olmadığı dönemlerde...
Çanakçıları Avanos'un, testi yaparlar...Alca, akca, kavuniçi, göğümsü...Kızılırmak kıyılarının kiline göre...Köylü Nevşehir pazarından alır getirir testisini. Aman çatlak olmasın ! Pazarlık yapılır. Kimi zaman doğrudan getirip, iki atın çektiği bir arabayla köylünün ayağına, satıldığı da olur. Bu daha rahattır. Hem de Avanoslu çanak çömlek üretmeni, boşalmışsa arabası, saman satın alarak iki işi birden yapmış olur.Avanos göklerinde görülen dumanlar, fırınlarda yakılan samanın , kesmiğin dumanlarıdır.
Taze testiyi doldurmak bir keyiftir. O testiden su içmek ayrı bir keyiftir.
İyi güzel de, ne denli kolaydır kırılmaları...Çocuklar şakalaşırken aralarında, birbirlerine dokunan testiler çatlar, kırılır. Yine de atılmaz çöpe, işe yarayan kısmına çiçek ekilir. Kediye, köpeğe suluk olur.
Heybe her zaman halıdan, kilimden olmaz. Ağaç heybe vardır; eşeğin sırtına konur, iki yanında testinin oturtulduğu oyuklar vardır. Bu daha rahat bir taşıma biçimidir. Böylece dört testi çeşmeden doldurulup eve getirilebilir.
İki testi su...Küçük, daha az su alana eldesti, boduç denir.
Evlerde akarsu yok, musluktan akan su yok...
İki testi suyla yemek yapılacak, içilecek, dışarı çıkarılmayıp evde beslenen sığırın, davarın su gereksinmesi...Abdest alınacak. Yıkanmada su nerede öyle bol bol. Kümesteki tavuğun, horozun, hindinin sulukları da bu testinin suyuyla doldurulur. Kimi evlerin hayatı, pencere önleri insana gülümser. Binbir boyaklı çiçekler su bekler...
Her zaman Başçeşme'ye gidilmez çamaşır yıkamak için. Testilerle getirilen su evin hayatında ısıtılır. Evin temizliği önemlidir. El adama ne der ! Konuk gelende evi temiz görmeli.
Bir testi, iki testi su...
Günümüzde evlerde musluktan akan suyu bol bol kullananlar bunun önemini bilir mi ?
---------------------
5 Nisan 2026