Kapadokya Bölgesi’nin önemli arkeolojik alanlarından Nevşehir'in Ürgüp ilçesine bağlı Şahinefendi köyünde bulunan Sobesos Antik Kenti’nde 2026 yılı kazı çalışmaları başladı. Bakanlık temsilcisi Yaşın Yıldız eşliğinde ekip üyeleri, öğrenciler ve emekçilerin katkılarıyla yürütülen çalışmaların bu yılki ana odağını antik kentteki hamam yapısı oluşturuyor.
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Doğal ve Kültürel Miras Turizmi ihtisaslaşma vizyonu kapsamında, İhtisaslaşma Koordinatörlüğü tarafından desteklenen “Geç Antik Çağ’dan Dijital Çağ’a Somut Mirası Yaşatmak; Sobesos Hamam Yapısı Mozaikleri ve Duvarlarının Konservasyonu” projesi de kazı sezonuyla birlikte hayata geçiriliyor.
Proje, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Nevşehir Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı Müdürlüğü paydaşlığında yürütülecek.
Çalışmaların Odağında Hamam Yapısı Var
MS 4. yüzyıla tarihlenen Sobesos Antik Kenti’ndeki hamam yapısı, bölgenin belgelenmiş önemli Geç Antik Çağ yapılarından biri olarak öne çıkıyor. Özellikle soyunma odası (apodyterium) zeminindeki çok renkli mozaikler ve “Sandalet Motifi”, yapının dikkat çeken unsurları arasında yer alıyor.
Proje kapsamında hamam yapısının korunması ve belgelenmesine yönelik çalışmalar gerçekleştirilecek. Bu kapsamda stratigrafik kazı çalışmaları yapılırken, mozaik yüzeylerdeki bozulmaların giderilmesi ve yapı duvarlarının özgün dokuya uyumlu yöntemlerle sağlamlaştırılması hedefleniyor.
Sobesos’un Dijital İkizi Oluşturulacak
Projenin dikkat çeken yönlerinden biri ise antik yapının modern dijital yöntemlerle belgelenmesi olacak.
Koruma ve konservasyon çalışmalarının ardından hamam yapısının 3D lazer tarama ve fotogrametri yöntemleriyle milimetrik hassasiyette dijital ikizinin oluşturulması planlanıyor.
Ayrıca sanal tur ve yapay zekâ destekli deneyim videolarıyla ziyaretçilerin Sobesos Hamamı’nı yenilikçi yöntemlerle deneyimleyebilmesine yönelik çalışmalar gerçekleştirilecek.
Kültürel Mirasın Geleceğe Aktarılması Hedefleniyor
Proje ile Sobesos Hamam Yapısı’nın mimarisi ve mozaikleriyle birlikte bütüncül şekilde korunması, belgelenmesi ve gelecek nesillere aktarılması amaçlanıyor.
Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi İhtisaslaşma Koordinatörlüğü tarafından desteklenen proje, Kültür ve Turizm Bakanlığı Nevşehir Restorasyon ve Konservasyon Bölge Laboratuvarı’nın uygulamalarıyla kamu-üniversite iş birliğinin kültürel miras yönetimi alanındaki önemli çalışmalarından biri olarak yürütülecek.
Projenin yürütücülüğünü Doç. Dr. Bilsen Ş. Özdemir üstlenirken, proje ekibinde Prof. Dr. Yaşar Selçuk Şener, Dr. Öğr. Üyesi Burcu Tüysüz ve Öğr. Gör. Fatih Yılmaz yer alıyor.
2026 kazı sezonuyla birlikte Sobesos Antik Kenti’nde yeni bir çalışma dönemine girilirken, sezonun verimli geçmesi temennisinde bulunuldu.
